In:The Vindel Parchment and Martin Codax / O Pergamiño Vindel e Martin Codax: The Golden Age of Medieval Galician Poetry / O esplendor da poesía galega medieval
Edited by Alexandre Rodríguez Guerra and Xosé Bieito Arias Freixedo
[Not in series 218] 2018
► pp. 83–101
Chapter 6Martim Codax e o fenómeno jogralesco na Galiza sul-ocidental
Article language: Portuguese
Published online: 1 November 2018
https://doi.org/10.1075/z.218.06sou
https://doi.org/10.1075/z.218.06sou
Abstract
This chapter discusses the possible links between the south-western region of Galicia and the poets who are part, along with Martim Codax, of the Cancioneiro de jograis galegos (’Galician jongleurs song book’), more specifically those grouped under the label cantigas de santuário or sanctuary songs. After our analysis, we are in a position to establish links, with variable degrees of certainty, between this area and eleven authors, including five jongleurs whose geographical background was considered doubtful – Fernão do Lago, Galisteu Fernandes, Lopo, Martim de Ginzo e Martim Padrozelos. On the other hand, we emphasize some possible intertextual connections and point at the name of Paio Gomes Charinho, a courtier in the milieu of Sancho IV’s court, as a possible instigator of jongleur activity in general and of a collection of cantigas de santuário in particular.
Article outline
- 1.Martim Codax
- 2.E dos jograres vos quero dizer
- 2.1Golparro
- 2.2Johan de Cangas
- 2.3Martin de Giinzo
- 2.4Meendinho
- 2.5Nuno Treez
- 2.6Airas Paez jograr
- 2.7Fernan do Lago
- 2.8Johan de Requeixo
- 2.9Pero de Veer
- 2.10Johan Servando
- 2.11Martin Padrozelos
- 2.12Lopo jograr
- 2.13Martin de Caldas
- 2.14Galisteu Fernandiz
- 3.Para concluir
Créditos e agradecimentos Notas Bibliografia
References (38)
Beltran, Vicenç. 1996. “Tipos y temas trovadorescos. XI. La corte poética de Sancho IV.” Em La literatura en la época de Sancho IV, ed. por C. Alvar e J. M. Lucía Mejías, 121–140. Alcalá de Henares: Universidad de Alcalá de Henares.
. 2003. “Martin Codax o el poeta intemporal.” <[URL]>
Brea, Mercedes. 1999. “Las ‘cantigas de romería’ de los juglares gallegos.” Em Actes del VII Congrés de l’ Associació Hispànica de Literatura Medieval (Castelló de la Plana, 22–26 de setembre de 1997), ed. por S. Fortuño Llorens e T. Martínez Romero, 381–396. Castelló de la Plana: Publicacións de la Universitat Jaume I.
. 2017. “Martin Códax como representante dun modelo específico de cantigas de amigo.” Em Pergamiño Vindel. Un tesouro en sete cantigas, coord. por Vicente Caramés Moreira, 75–85. Vigo: Xunta de Galicia / Universidade de Vigo.
Cohen, Rip. 2016a. “The Cantigas of Martin Codax – Edited with Commentary and Prolegomena.” Em Pergamino Vindel, coord. por Mariña Arbor Aldea, 285–309. Barcelona: M. Moleiro Editor.
. 2016b. aaBB Cantigas d’ Amigo. A Critical Edition with synopsis of strofic design and metrics. Washington: Virtual Center for the Study of Galician-Portuguese Lyric.
Correia, Ângela. 1993. “Sobre a especificidade da cantiga de romaria.” Revista da Biblioteca Nacional de Lisboa, Série 2, 8/2: 7–22.
Fernández Guiadanes, Antonio et al. 1998. Cantigas do Mar de Vigo. Santiago de Compostela: Centro Ramón Piñeiro.
Ferreiro, Manuel (dir.). 2014-. Glosario da poesía medieval profana galego-portuguesa. Corunha: Universidade da Coruña. <[URL]>
Filgueira Valverde, Xosé. 1992. Estudios sobre lírica medieval. Traballos dispersos (1925–1987). Galaxia: Vigo.
Gaibrois de Ballesteros, Mercedes. 1922. Historia del reinado de Sancho IV de Castilla, Vol. III. Madrid: Tipografía de la revista de Archivos, Bibliotecas y Museos.
Gonçalves, Elsa. 2016. De Roma ata Lisboa. Estudos sobre os cancioneiros galego-portugueses. Corunha: Real Academia Galega (coletânea de trabalhos publicados entre 1976 e 1216).
Gutiérrez García, Santiago. 2008. “Sobre a posible orixe toponímica do apelido Codax.” Em Cada palabra pesaba, cada palabra medía. Homenaxe a Antón Santamarina, ed. por F. Fernández Rei, M. Brea e X. L. Regueira, 493–501. Santiago de Compostela: Universidade de Santiago.
Madoz, Pascual. 1986. Diccionario geográfico-estadístico-histórico de España y sus posesiones de Ultramar: Galicia. Madrid: Breogán (reprod. parcial do Diccionario geográfico-estadístico-histórico de España y sus posesiones de Ultramar, Madrid, 1845–1870).
Medrano, Manuel José de. 1729. Historia de la provincia de España, de la Orden de Predicadores (Segunda Parte. Tomo Primero). Madrid: Gerónimo Roxo.
Menéndez Pidal, Ramón. 1991 [1942]. Poesía juglaresca y juglares. Orígenes de las literaturas románicas. Madrid: Espasa Calpe.
Monteagudo, Henrique. 1998. “Cantores de santuario, cantares de romaría.” Em Ondas do Mar de Vigo. Actas do Simposio Internacional sobre a lírica galego-portuguesa, ed. por D. E. Flitter e P. Odber de Baubeta, 12–37. Birmingham: Seminario de Estudios Galegos – The University of Birmingham.
. 2013. “A personalidade histórica do trobador Johan Soayrez Somesso.” Em Ao sabor do texto. Estudos dedicados a Ivo Castro, ed. por R. Álvarez et al., 421–452. Santiago de Compostela: Universidade de Santiago.
. 2014. A nobreza miñota e a lírica trobadoresca na Galicia da primeira metade do século XIII. Noia: Toxosoutos.
Nunes, José Joaquim. 1973. Cantigas d’ Amigo dos trovadores galego-portugueses, 3 vols. Lisboa: Centro do Livro Brasileiro.
Oliveira, António R. de. 1994. Depois do espectáculo trovadoresco. A estrutura dos cancioneiros e as recolhas dos séculos XIII e XIV. Lisboa: Colibri.
Pardo de Neyra, Xulio. 2005. Martín de Padrozelos, o primeiro trobador da lírica galego-portuguesa?. Noia: Toxosoutos.
Rettore, Carlo. 2016. Le rime di Airas Paez. Edizione critica e commento. Tesina di Laurea. Università degli Studi di Padova.
Romaní Martínez, Miguel. 1989. Colección diplomática do mosteiro cisterciense de Santa María de Oseira. Santiago de Compostela: Tórculo.
Romaní Martínez, Miguel e Pablo Otero Piñeyro Maseda. 2005. “Macías, un juglar del s. XIII. Evidencia documental.” Museo de Pontevedra LIX: 29–37.
Ron Fernández, Xabier. 2015. A fenomenoloxía do don na lírica románica das primeiras xeracións. Tese de doutoramento (inédita). Universidade de Santiago de Compostela.
Souto Cabo, José António. 2012a. “
En Santiago, seend’ albergado en mia pousada. Nótulas trovadorescas compostelanas.” Verba 39: 273–298.
. 2012b. Os cavaleiros que fizeram as cantigas. Aproximação às origens socioculturais da lírica galego-portuguesa. Niteroi (RJ): Editora da Universidade Federal Fluminense.
. 2012d. “Fernando Pais de Tamalhancos: trovador e cavaleiro.” Revista de Literatura Medieval 24: 231–267.
. 2016. “
En cas da Ifante. Figuras femininas no patrocínio de lírica galego-portuguesa (I).” Em Cantares de Amigos. Estudos en homenaxe a Mercedes Brea, ed. por E. Corral Díaz, E. Fidalgo Francisco e P. Lorenzo Gradín, 857–870. Santiago de Compostela: Universidade de Santiago.
Souto Cabo, José António e Yara F. Vieira. 2003. “Para um novo enquadramento histórico-literário de Airas Fernandes, dito ‘Carpancho’.” Revista de Literatura Medieval 16: 221–277.
Tavani, Giuseppe. 1967. Repertorio metrico della lirica galego-portoghese. Roma: Edizioni dell’Ateneo.
Cited by (2)
Cited by two other publications
Castiñeiras López, Javier
This list is based on CrossRef data as of 24 november 2025. Please note that it may not be complete. Sources presented here have been supplied by the respective publishers. Any errors therein should be reported to them.
