Quebec’s new language dynamic

Census data are used to monitor the efficiency of Bill 101 in reorienting language shift more favourably for French. Immigration from former French colonies or Romance-language countries is shown to be the major factor driving the increase in the share of French in the assimilation of Allophones since 1991. The schooling provisions of Bill 101 are seen to play a significant supporting role in this respect, but not those promoting French as language of work. It is further shown that the corresponding trend towards a greater share for French in overall assimilation has become seriously compromised by a growing Anglicization of Francophones themselves, notably in the Montreal metropolitan area. The resulting consolidation of the superiority of English as language of assimilation in Quebec is seen to explain in large part the emergence of a new language dynamic since 2001, combining a record decline in relative weight of Quebec’s French-speaking majority with a mild but equally historic increase in weight of its English-speaking minority.

L’efficacité de la Loi 101 en ce qui concerne le renforcement du français comme langue d’assimilation est évaluée au moyen des données de recensement. L’immigration en provenance d’anciennes colonies françaises ou de pays de langue latine ressort comme moteur principal de l’augmentation de la part du français dans l’assimilation des allophones depuis 1991. Les dispositions scolaires de la Loi 101 contribuent aussi de façon significative à cette tendance, mais non celles visant la promotion du français comme langue de travail. Par ailleurs, la tendance correspondante vers une plus grande part du français dans l’assimilation globale se trouve compromise par une anglicisation croissante des francophones eux-mêmes, notamment dans la région métropolitaine de Montréal. La consolidation de la supériorité de l’anglais comme langue d’assimilation qui en résulte explique en grande partie l’émergence d’une nouvelle dynamique des langues au Québec depuis 2001, articulant une chute record du poids de sa majorité de langue française avec une hausse légère mais également inédite de celui de sa minorité de langue anglaise.

La efiko de la leĝo 101 pri tio, kio rilatas je la fortiĝo de la franca kiel lingvo de asimiliĝo estas taksata pere de la informoj de la popolnombrado. Emnigrado venanta de antaŭaj francaj kolonioj aŭ de landoj latinid-lingvaj aperas kiel la ĉefa motoro de pliigo de la franca rilate al asimiliĝo ek de 1991. La lernejaj normoj de la leĝo 101 kontribuas ankaŭ en signifa kvanto al ĉi tiu tendenco, sed ne tiuj, kiuj rilatas al la antaŭenigo de a franca kiel labor-lingvo. Cetere, la ĝenerala tendenco al pli granda parto de la franca en la ĝenerala asimiliĝo estas malhelpata fare de kreskanta angliĝo de la francparolantoj mem, aparte en la urba regiono de Montrealo. La firmiĝo de la supereco de la angla kiel asimiliĝ-lingvo, kiu rezultas el tio, grandparte klarigas la ekeston de novaj lingvomovoj en Kebeko ek de 2001, kiuj kunmetas rekordan falon de la kvanto de la franclingva plimulto kun pliiĝo malgranda sed same unuafoja de tiu de ĝia anglalingva malplimulto.